آیا گشایشی در مراودات دارویی با هند در پیش است؟

دیدار اخیر دکتر مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، و نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند در حاشیه اجلاس سازمان همکاری شانگهای، بار دیگر توجه کارشناسان و تحلیلگران صنعت سلامت را به سرنوشت مناسبات استراتژیک دارویی میان تهران و دهلی‌نو جلب کرده است. این رویداد سیاسی عالی‌رتبه، این پرسش بنیادین را در میان مدیران کارخانجات داروسازی ایجاد کرده است که آیا گشایشی واقعی و عملی در مراودات دارویی، تبادلات بانکی و انتقال مواد اولیه پدیدار خواهد شد یا خیر. از نظر ساختار صنعتی، هند دومین شریک بزرگ دارویی ایران در زمینه تامین مواد اولیه موثره (API)، اینترمدیت‌ها و ماشین‌آلات خطوط تولید است. در سال‌های اخیر به دلیل تشدید تحریم‌های یکجانبه بانکی، محدودیت‌های ناشی از FATF و احتیاط بیش از حد بانک‌های هندی، کانال‌های رسمی پرداخت مسدود شده و شرکت‌های داروسازی ناچار به استفاده از واسطه‌های مالی پرهزینه و مسیرهای پیچیده ثالث برای خرید مواد پایه شده بودند که این امر به افزایش قیمت تمام‌شده داروها و ریسک تاخیر در تحویل منجر شده بود. تحلیلگران روابط بین‌الملل و اقتصاد دارو معتقدند که توسعه مکانیسم پرداخت مبتنی بر روپیه-ریال از طریق بانک‌های هندی فعال در پروژه بندر چابهار (مانند UCO Bank) و تعریف کانال امن بشردوستانه برای دارو و مواد زیستی، می‌تواند دستاورد ملموس این دیدار دیپلماتیک باشد. کارشناسان تاکید دارند که پایداری صنعت داروسازی ایران در گرو ایجاد زنجیره تامین امن با کشورهای تولیدکننده بزرگ منطقه نظیر هند و چین است و اراده سیاسی طرفین می‌تواند به احیای سریع خطوط اعتباری منجر گردد. مقامات بازرگانی دو کشور ابراز امیدواری کرده‌اند که با تدوین یک نقشه‌راه همکاری‌های دارویی مشترک، شرکت‌های داروسازی ایرانی بتوانند بدون واسطه‌گری‌های زائد، مواد موثره دارویی مورد نیاز خود را به طور مستقیم و با بالاترین استانداردهای کیفی تهیه نمایند.