مدیونایتد نیوز
⚡ تازه‌ترین
صفحهٔ مرجع موضوع

اعصاب و روان؛ داروهای سیستم عصبی مرکزی

آلزایمر، پارکینسون، صرع، میگرن و سلامت روان — داروهای جدید CNS و گایدلاین‌های درمانی.

۹ خبر مرتبط مطالعه در ۱ دقیقه آخرین به‌روزرسانی: ۳ شهریور ۱۴۰۵

بیماری‌های سیستم عصبی مرکزی (CNS) با جمعیت روبه‌پیری جهان اهمیت روزافزونی یافته‌اند: آلزایمر و دمانس، پارکینسون، صرع، میگرن و طیف اختلالات روان‌پزشکی. این حوزه سال‌ها یکی از سخت‌ترین میدان‌های داروسازی بوده — شکست‌های پرهزینهٔ فاز ۳ — اما نسل جدید درمان‌ها سرانجام به تأیید رسیده است.

در این صفحه تأییدیه‌های داروهای CNS (از آنتی‌بادی‌های ضدآمیلوئید آلزایمر تا مهارکننده‌های CGRP میگرن)، گایدلاین‌های روان‌پزشکی و اخبار اختلالات شایع در ایران را دنبال می‌کنیم.

داروهای CNS اغلب روی خلق، شناخت و رفتار اثر می‌گذارند؛ شروع، دوز و قطع آن‌ها حتماً باید زیر نظر روان‌پزشک یا متخصص مغز و اعصاب باشد.

دسته‌های اصلی داروهای مؤثر بر سیستم عصبی مرکزی
دستهنمونه‌هاکاربرد
ضدافسردگیSSRIs/SNRIs (sertraline، duloxetine)افسردگی و اضطراب
ضدروان‌پریشیrisperidone، aripiprazole و نسل جدیداسکیزوفرنی و اختلال دوقطبی
ضدصرعlevetiracetam، lamotrigineصرع و برخی دردهای عصبی
درمان آلزایمرdonepezil، آنتی‌بادی‌های ضدآمیلوئیدکندکردن پیشرفت علائم آلزایمر
درمان پارکینسونlevodopa و آگونیست‌های دوپامینکنترل علائم حرکتی پارکینسون

آخرین اخبار این موضوع

اخبار دارویی ایران دوشنبه‌های دارویی

سه پیشنهاد ایرانمنش پیرو بخشنامه قیمت‌گذاری مواد اولیه دارویی

مشاور علمی سندیکای مواد دارویی و بسته‌بندی، بخشنامه اخیر اداره کل دارو درباره شفاف‌سازی قیمت مواد اولیه و سیاست‌های جدید ارزی را ارزیابی کرد و سه پیشنهاد برای جلوگیری از افزایش سهم پرداخت از جیب بیمار ارائه داد.

اخبار دارویی ایران فانا

تأیید FDA برای عامل رادیواکتیو Tauklarify در تشخیص آلزایمر

سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) عامل رادیواکتیو Tauklarify ساخت Lantheus را برای تصویربرداری PET پیش از ارزیابی بیماران مبتلا به آلزایمر تأیید کرد؛ این ماده رسوبات پروتئین tau را در مغز بزرگسالان دارای اختلال شناختی نمایان می‌کند.

سوالات پرتکرار

داروهای ضد میگرن CGRP چیست؟

نسل جدیدی از آنتی‌بادی‌ها و مهارکننده‌های خوراکی که مسیر پروتئین CGRP را در حملهٔ میگرن هدف می‌گیرند؛ هم برای پیشگیری و هم برای حملهٔ حاد تأیید شده‌اند.

داروهای جدید آلزایمر واقعاً مؤثرند؟

آنتی‌بادی‌های ضدآمیلوئید (مثل lecanemab) روند افت شناختی را در مراحل اولیه آهسته‌تر می‌کنند، اما درمان قطعی نیستند؛ اثرشان متوسط است و عوارضی مانند تورم مغزی باید زیر نظر گرفته شود.

چرا شکست کارآزمایی در بیماری‌های CNS زیاد است؟

مغز پیچیده‌ترین اندام است و عبور دارو از سد خونی-مغزی سخت؛ به همین دلیل نرخ موفقیت داروهای CNS از بسیاری حوزه‌ها پایین‌تر است و هر تأییدیه اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

تأییدیه‌های دارویی مرور تأییدیهٔ داروها و درمان‌های جدید توسط FDA، EMA، MHRA و دیگر آژانس‌های نظارتی جهان. سرطان و انکولوژی پیشرفت‌های درمان سرطان — ایمونوتراپی، داروهای هدفمند و نتایج کارآزمایی‌های انکولوژی. کمبود و ایمنی دارو هشدارهای ایمنی، فراخوان محصولات، قطع عرضه و کمبود دارو در بازارهای جهانی و ایران. واکسن و بیماری عفونی واکسن‌های جدید، شیوع بیماری‌های عفونی و اقدامات بهداشتی — از آنفلوآنزا و کووید تا ابولا و هپاتیت. دیابت و متابولیک داروهای دیابت و چاقی، خانوادهٔ GLP-1/ SGLT2 و گایدلاین‌های متابولیک از ADA و EASD. صنعت داروسازی تحرکات اقتصادی، سرمایه‌گذاری و معاملات شرکت‌های دارویی و بیوتک — ادغام، تأمین مالی و زنجیرهٔ تولید. قلب و عروق داروهای فشار خون، چربی خون، نارسایی قلبی و پیشگیری از سکته — از تأییدیه‌های FDA/EMA تا گایدلاین‌های قلب. خودایمنی و نادر درمان‌های هدفمند بیماری‌های خودایمنی، داروهای یتیم (orphan drugs) و پیشرفت‌های بیماری‌های نادر. ژن و سلول درمانی ژن‌درمانی، سلول‌درمانی CAR-T، ویرایش ژن و درمان‌های پیشرفته — از آزمایشگاه تا تأییدیه‌های تاریخی. بیوسیمیلار و ژنریک کپی‌های قابل‌اعتماد داروهای بیولوژیک و شیمیایی — تأیید بیوسیمیلارها و نقش ژنریک‌ها در دسترسی به درمان. کارآزمایی بالینی نتایج فازهای کارآزمایی، داده‌های به‌اصطلاح topline و آنچه از خبرها دربارهٔ داروهای در حال توسعه باید فهمید.