بررسی استقرار نظام بازپرداخت اعتباری و برخط در زنجیره تأمین دارو

جلسه «استقرار نظام بازپرداخت اعتباری و برخط در زنجیره تأمین دارو» روز دوشنبه ۲۳ شهریورماه ۱۴۰۵ از ساعت ۱۰:۳۰ الی ۱۲ با حضور مسئولان دستگاه‌های اجرایی، نهادهای نظارتی، بیمه‌گران و ذی‌نفعان بخش خصوصی زنجیره دارو در سازمان نظام پزشکی برگزار شد؛ نشستی که با هدف بررسی و رفع مشکلات اجرایی اوراق گام در بخش خصوصی، تسهیل گردش اعتبارات در زنجیره تأمین دارو و ارائه راهکارهای اجرایی برای استقرار نظام بازپرداخت اعتباری و برخط تشکیل شد. به گزارش دوشنبه های دارویی، در این جلسه سازوکارهای تأمین مالی و تسویه مطالبات در حلقه‌های مختلف زنجیره دارو و راهکارهای استفاده از ظرفیت نظام بانکی برای جلوگیری از رسوب و خروج منابع از این زنجیره بررسی شد. در این نشست، محمد رئیس‌زاده، رئیس کل سازمان نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران، با تأکید بر ضرورت رسیدن به یک راهکار عملیاتی برای مشکلات مالی زنجیره تأمین دارو، خواستار جمع‌بندی پیشنهادهای مطرح‌شده و پیگیری آن‌ها در سطوح تصمیم‌گیری دولت شد. رئیس‌زاده تأکید کرد: نتیجه جلسه باید به‌صورت مشخص و اجرایی تدوین شود تا علاوه بر پیگیری از سوی دستگاه‌های مسئول، جمع‌بندی آن برای رئیس‌جمهور نیز ارسال و از ظرفیت‌های هماهنگی دولت برای تسریع در حل مسائل این حوزه استفاده شود. وی همچنین از حاضران خواست پیشنهادها و راهکارهای اجرایی خود را در اختیار سازمان نظام پزشکی قرار دهند تا این سازمان نیز بتواند موضوع را تا حصول نتیجه در مراجع مربوطه پیگیری کند. در ادامه، حسام‌الدین شریف‌نیا، رئیس انجمن علمی مدیریت و اقتصاد دارویی ایران، با اشاره به تجربه کشورهای مختلف در استفاده از نظام‌های بازپرداخت برخط، یکی از مشکلات اساسی زنجیره دارو را خروج و رسوب منابع مالی در حلقه‌های مختلف عنوان کرد. وی با اشاره به تجربه‌هایی از جمله پرداخت برخط مطالبات در فرانسه و استفاده از تأمین مالی زنجیره‌ای در چین گفت: منابعی که برای دارو اختصاص پیدا می‌کند باید در همان مسیر گردش کند و تا حلقه‌های نهایی زنجیره قابل رصد باشد. شریف‌نیا استفاده از سازوکار تسویه اعتباری را راهکاری برای کاهش این مشکل دانست و تأکید کرد که طراحی صحیح این مدل می‌تواند امکان انتقال منابع از داروخانه به شرکت پخش، تولیدکننده و تأمین‌کننده را فراهم کند، بدون آنکه منابع در میانه زنجیره از مسیر اصلی خود خارج شوند. دمنه، سرپرست معاونت امور سیاست‌گذاری و هوشمندسازی سازمان برنامه و بودجه نیز با اشاره به تکالیف برنامه هفتم در زمینه تسویه اعتباری زنجیره دارو، از انجام بررسی‌های کارشناسی برای طراحی این سازوکار خبر داد و گفت: پس از بررسی ابزارهای مختلف مالی و انجام هماهنگی‌ها با وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی، «اوراق گام» به‌عنوان ابزار مورد نظر برای اجرای تسویه اعتباری در زنجیره دارو انتخاب شد. به گفته دمنه، یکی از اهداف اصلی این مدل، جلوگیری از رسوب اعتبارات یارانه دارو و ایجاد امکان رصد گردش منابع در تمامی حلقه‌های زنجیره است. وی توضیح داد که بر اساس مدل طراحی‌شده، اطلاعات مطالبات داروخانه‌ها توسط سازمان‌های بیمه‌گر تجمیع می‌شود و پس از تعیین مشمولان، اوراق بر مبنای میزان مطالبات صادر خواهد شد. دمنه یکی از ویژگی‌های مهم این مدل را غیرقابل تنزیل بودن اوراق عنوان کرد و گفت هدف آن است که اوراق در حلقه نخست به پول نقد تبدیل نشود، بلکه برای تسویه بدهی میان اعضای زنجیره مورد استفاده قرار گیرد؛ بر این اساس، داروخانه می‌تواند اوراق را به شرکت پخش منتقل کند و اعتبار در ادامه به حلقه‌های بالادستی زنجیره، از جمله تأمین‌کنندگان و واردکنندگان برسد. وی همچنین از پیش‌بینی نقش خزانه‌داری و بانک‌های عامل در اجرای این فرآیند خبر داد و گفت تلاش شده است زیرساخت‌ها به‌گونه‌ای فراهم شود که صدور و انتقال اوراق میان اعضای زنجیره به‌صورت الکترونیکی و بدون نیاز به مراجعه حضوری انجام شود. سرپرست معاونت امور سیاست‌گذاری و هوشمندسازی سازمان برنامه و بودجه درباره مرحله پایانی فرآیند نیز توضیح داد: هنگامی که اوراق به انتهای زنجیره برسد و برای تأمین و تخصیص ارز مورد استفاده قرار گیرد، اطلاعات به خزانه و سازمان برنامه و بودجه اعلام می‌شود و بر اساس سازوکار طراحی‌شده، تسویه دولت با بانک حداکثر ظرف ۱۰ روز انجام خواهد شد.