کلیه خوک ۹ ماه در بدن بیمار ۶۶ ساله کار کرد؛ رکورد جدید زنوترانسپلنت

پیشرفت‌های شگفت‌انگیز در حوزه پیوند بین‌گونه‌ای (زینوترانسپلنتاسیون) با ثبت یک رکورد بالینی تاریخی وارد مرحله نوینی شد؛ جایی که کلیه خوک اصلاح ژنتیکی‌شده توانست به مدت ۲۷۱ روز (نزدیک به ۹ ماه کامل) در بدن یک مرد ۶۶ ساله مبتلا به نارسایی مزمن و پیشرفته کلیه با موفقیت به عملکرد پایدار خود ادامه دهد و بیمار را از اتصال مداوم به دستگاه همودیالیز بی‌نیاز سازد. این دستاورد، طولانی‌ترین بقای کارکردی یک اندام حیوانی پیوندشده به انسان زنده را در تاریخ پزشکی جهان به ثبت رسانده است. در این مداخله نوین، محققان بیوتکنولوژی با استفاده از ویرایش ژنتیکی دقیق از طریق سامانه CRISPR، ژن‌های کدکننده قندهای آلفا-گال و سایر آنتی‌ژن‌های غشایی خوک را که مسبب رد پیوند فوق‌حاد در سیستم ایمنی انسان هستند حذف کرده و چندین ژن انسانی تنظیم‌کننده کمپلمان و پروتئین‌های ضدالتهابی را در ژنوم حیوان دهنده قرار داده بودند. در طول این دوره ۹ ماهه، آزمایش‌های دوره‌ای بیوشیمیایی حاکی از کلیرانس مناسب کراتینین، فیلتراسیون گلومرولی نرمال و تنظیم مطلوب الکترولیت‌ها و فشار خون توسط عضو پیوندی بود. متخصصان پیوند اعضا تاکید می‌کنند که عبور از آستانه عملکرد ۹ ماهه، فرضیه زینوگرافت را از یک دستاورد کوتاه‌مدت به یک راهکار بالینی پایدار تبدیل می‌کند. با توجه به اینکه صدها هزار بیمار در سراسر جهان در فهرست‌های طولانی انتظار پیوند کلیه جان خود را از دست می‌دهند، موفقیت این آزمایش‌ها راه را برای دریافت مجوز کارآزمایی‌های بالینی گسترده فاز ۳ از سوی FDA هموار ساخته و نویدبخش پایان بحران کمبود عضو پیوندی در آینده‌ای نزدیک است. دانشمندان بر این باورند که ثبت این رکورد عملکردی، فصل جدیدی را در بیولوژی پیوند اعضا رقم زده است. بررسی‌های دقیق پاتولوژیک نشان داده که تنظیم بیوشیمیایی و عدم تشکیل میکروترومبوز در عروق پیوندی نشان‌دهنده سازگاری بالای اندام‌های خوک مهندسی‌شده با فیزیولوژی انسان است. با تکمیل پروتکل‌های سرکوب ایمنی هدفمند و انتشار داده‌های بلندمدت این بیماران، سازمان‌های ناظر بین‌المللی گام‌های نهایی را برای تصویب کدهای استاندارد کارآزمایی‌های بالینی گسترده برخواهند داشت تا راه برای نجات جان هزاران بیمار نیازمند هموار گردد.