کاربرد صلحآمیز انرژی هستهای در آمریکای لاتین؛ از برق تا درمان سرطان
Peaceful nuclear technology in Latin America: from power generation to cancer treatment and food security
آژانس بینالمللی انرژی اتمی از گسترش کاربردهای صلحآمیز فناوری هستهای در آمریکای لاتین از تولید برق و پزشکی هستهای تا رادیودارو و امنیت غذایی خبر داد.
آمریکای لاتین اگرچه در مقایسه با اروپا، آمریکای شمالی و آسیا سهم محدودی از انرژی هستهای جهان را در اختیار دارد، اما بیش از نیم قرن است که از فناوری هستهای در حوزههای مختلف از تولید برق و پزشکی هستهای تا کشاورزی، تولید رادیودارو، کنترل آفات و پژوهشهای علمی استفاده میکند؛ ظرفیتی که در سالهای اخیر با افزایش نیاز به انرژی پاک و توسعه خدمات درمانی، بار دیگر مورد توجه کشورهای این منطقه قرار گرفته است. به گزارش ایرنا، بررسی گزارشها و اسناد آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) نشان میدهد که کاربرد فناوری هستهای در آمریکای لاتین بسیار گستردهتر از فعالیت نیروگاههای اتمی است. این نهاد بینالمللی اعلام کرده است که تاکنون ۹ کشور منطقه دارای راکتور تحقیقاتی بودهاند و این تأسیسات در حوزههایی همچون آموزش، پژوهش، پزشکی، کشاورزی، محیط زیست و صنعت مورد استفاده قرار گرفتهاند. در بخش تولید برق، سه کشور آرژانتین، برزیل و مکزیک مهمترین بازیگران هستهای آمریکای لاتین محسوب میشوند و بر اساس گزارش آژانس، این منطقه بیش از ۴۷ سال تجربه تولید برق هستهای دارد؛ در سال ۲۰۲۰ ظرفیت نصبشده نیروگاههای هستهای آن به حدود پنج هزار و ۷۷ مگاوات رسید که در هفت واحد نیروگاهی در سه کشور توزیع شده بود. پزشکی هستهای یکی از مهمترین و ملموسترین کاربردهای فناوری هستهای در آمریکای لاتین است؛ حوزهای که در آن فناوری اتمی نه در قالب تولید انرژی، بلکه مستقیماً در خدمت سلامت انسان قرار میگیرد. آرژانتین یکی از پیشگامان فناوری هستهای منطقه است و از دهه ۱۹۵۰ توسعه یک برنامه بومی هستهای را آغاز کرد. این کشور در طراحی راکتورهای تحقیقاتی، تولید رادیوایزوتوپها و کاربردهای پزشکی فناوری هستهای ظرفیت قابل توجهی ایجاد کرده است؛ راکتور RA-۳ در مرکز اتمی «ازئیزا» در نزدیکی بوئنوسآیرس از اهمیت ویژهای برخوردار است. آرژانتین با اتکا به فناوری داخلی، راکتورهایی را طراحی و ساخته و بعدها طراحیهای بومی خود را به کشورهایی از جمله پرو، الجزایر، مصر و استرالیا صادر کرده است. برزیل دیگر قدرت بزرگ هستهای منطقه است. بر اساس آخرین اطلاعات، این کشور دارای دو راکتور نیروگاهی فعال با ظرفیت مجموع یکهزار و ۸۸۴ مگاوات الکتریکی است و یک واحد دیگر، آنگرا ۳، با ظرفیت یکهزار و ۳۴۰ مگاوات الکتریکی را در دست ساخت دارد. خبرگزاری رویترز در فوریه ۲۰۲۶ گزارش داد دولت برزیل در حال بررسی تصمیم نهایی درباره تکمیل یا کنار گذاشتن پروژه آنگرا ۳ است و برای تکمیل آن حدود ۲۴ میلیارد رئال، معادل حدود ۴.۶۵ میلیارد دلار، سرمایهگذاری دیگر مورد نیاز است. مکزیک نیز در نیروگاه هستهای لاگونا ورده در ایالت وراکروز دو راکتور فعال دارد که تمام برق هستهای این کشور را تولید میکنند. بر اساس گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی، آرژانتین، برزیل، مکزیک و پرو دارای راکتورهای تحقیقاتی هستند که امکان تولید ملی رادیونوکلئیدهای مورد استفاده در تهیه رادیوداروهای تشخیصی و درمانی را فراهم میکند؛ همچنین آرژانتین، برزیل، کوبا و مکزیک تنها کشورهای منطقه هستند که مولدهای مولیبدن-۹۹/تکنسیوم-۹۹m را تولید میکنند. کوبا نمونهای قابل توجه است؛ وزیر علوم، فناوری و محیط زیست این کشور اعلام کرده است که کوبا با بهرهگیری از پروژههای همکاری فنی، اکنون قادر است تقریباً تمامی رادیوداروها و ترکیبات نشاندارشده مورد نیاز واحدهای پزشکی هستهای را تولید کند و در سالهای اخیر صادرات محدودی از این محصولات را به کشورهای دیگر منطقه آغاز کرده است؛ رادیوداروهایی که برای تشخیص و درمان بیماریهایی از جمله سرطان و بیماریهای قلبیعروقی کاربرد دارند. در نیکاراگوئه نیز همکاری آژانس حوزههایی همچون سلامت، کشاورزی و امنیت غذایی، منابع آب، محیط زیست، ایمنی پرتویی و برنامهریزی انرژی را دربرمیگیرد و پروژههایی برای تقویت خدمات پرتودرمانی و پزشکی هستهای و افزایش تنوع ژنتیکی محصولات کشاورزی اجرا شده است. در گزارش رسمی منطقهای فائو که در فوریه ۲۰۲۶ منتشر شد، آمده است آمریکای لاتین و کارائیب هماکنون شاهد نتایج ملموسی از کاربرد علوم هستهای برای تقویت نظامهای کشاورزی-غذایی، بهبود ایمنی غذایی و حمایت از تابآوری اقلیمی است. کشورهای منطقه از طریق معاهده تلاتلولکو (Tlatelolco) این منطقه را به عنوان منطقه عاری از سلاحهای هستهای تعریف کردهاند و در کنار آن، توافقهای پادمانی با آژانس بینالمللی انرژی اتمی دارند. تجربه آمریکای لاتین نشان میدهد که فناوری هستهای در این منطقه بهمراتب فراتر از تولید برق توسعه یافته و در حوزههایی همچون پزشکی هستهای و درمان سرطان، تولید رادیودارو، مدیریت منابع آب و پژوهشهای علمی کاربرد پیدا کرده است؛ رویکردی که میتواند جایگاه فناوری هستهای را در توسعه پایدار منطقه در سالهای آینده پررنگتر کند.
پرسشهای متداول درباره این خبر
موضوع اصلی این گزارش چیست؟
آژانس بینالمللی انرژی اتمی از گسترش کاربردهای صلحآمیز فناوری هستهای در آمریکای لاتین از تولید برق و پزشکی هستهای تا رادیودارو و امنیت غذایی خبر داد.
مرجع و منبع انتشار این خبر کجاست؟
این گزارش بر پایهٔ بیانیهها و اطلاعات منتشرشده از سوی irna.ir در بخش اخبار دارویی ایران تنظیم شده است.
عنوان بینالمللی و لاتین این موضوع چیست؟
Peaceful nuclear technology in Latin America: from power generation to cancer treatment and food security
به مدیونایتد بپیوندید 🎉
جدیدترین اخبار دارو و سلامت را در شبکههای اجتماعی دنبال کنید