شوری نان و چالش‌های سلامتی در کهگیلویه و بویراحمد

یاسوج- ایرنا- صف نانوایی برای بسیاری از خانواده‌ها صحنه‌ای تکراری است، اما در کهگیلویه و بویراحمد همین نان روزانه از زاویه‌ای دیگر مورد توجه قرار گرفته است: میزان نمک نان و ارتباط آن با سلامت مردم. پیش‌تر سید امین رضایی، مدیر شبکه بهداشت و درمان گچساران، از پلمب شش نانوایی پس از بازرسی از ۱۰۰ واحد خبازی خبر داد و گفت این واحدها به دلیل استفاده بیش از حد مجاز نمک در تولید نان و رعایت نکردن موازین بهداشتی پلمب شده‌اند. به گفته او، نان به دلیل مصرف روزانه و گسترده یکی از منابع اصلی دریافت نمک در سبد غذایی خانوار است و مصرف بالای نمک می‌تواند در بروز و تشدید بیماری‌های قلبی و عروقی نقش داشته باشد. یونس حاتمی‌پور، متخصص قلب و عروق، با هشدار درباره افزایش بیماری‌های قلبی و عروقی و مرگ‌ومیر ناشی از آن در شهرستان بویراحمد بر شناسایی و درمان زودهنگام عوامل خطر، به‌ویژه فشار خون بالا، تاکید دارد. او می‌گوید فشار خون بالا عامل اصلی ۴۷ درصد سکته‌های مغزی و ۵۴ درصد بیماری‌های قلبی و عروقی منجر به مرگ است و نگرانی فقط مربوط به سالمندان نیست؛ کودکان و نوجوانان نیز به دلیل کم‌تحرکی و مصرف غذاهای پرنمک در معرض خطر قرار دارند. به گفته این متخصص، حدود ۱۵ هزار فرد مبتلا به فشار خون در یاسوج شناسایی شده است. مسلم شریفی، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی کهگیلویه و بویراحمد، نیز با اشاره به بار بیماری‌های قلبی و عروقی در استان گفت ۶۱ درصد مرگ‌ومیرهای استان ناشی از این بیماری‌ها است و بخش عمده موارد در گروه سنی بالای ۶۰ سال رخ می‌دهد. داده‌های آزمایشگاهی نیز تصویری قابل تأمل ارائه می‌کنند. امیر پیکر، مدیر آزمایشگاه کنترل کیفیت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج، اعلام کرده بود سهم نمونه‌های نان خارج از حدود استاندارد نمک از حدود ۱۱ درصد در خردادماه به نزدیک ۷۶ درصد در تیرماه رسیده است. این جهش، همراه با هشدارهای متخصصان قلب، پرسش مهمی را پیش روی دستگاه‌های مسئول قرار می‌دهد: چرا میزان عدم انطباق نان با استاندارد نمک در فاصله‌ای کوتاه چنین افزایش محسوسی داشته است؟ در سوی دیگر ماجرا نانوایان قرار دارند. برخی از آنان کاهش کیفیت آرد و ضعف قوام خمیر را از دلایل استفاده بیشتر از نمک عنوان کرده‌اند؛ ادعایی که برای تبدیل‌شدن به یک نتیجه کارشناسی نیازمند بررسی علمی است. پیکر نیز با اشاره به احتمال استفاده از گندم تازه‌برداشت‌شده، موضوع «دوره خواب گندم» و تغییرات طبیعی و آنزیمی پس از برداشت را مطرح کرده است، اما تاکید دارد بدون بررسی تخصصی نمی‌توان مسئولیت این وضعیت را مستقیما متوجه کارخانه‌های آرد دانست. در گچساران شش نانوایی پلمب شده‌اند و قرار است نظارت‌ها ادامه یابد. در یاسوج نیز افزایش نمونه‌های خارج از استاندارد ضرورت بررسی دقیق‌تر را مطرح کرده است. به گفته حاتمی‌پور، فشار خون «قاتل خاموش» است و کنترل آن در پیشگیری از نارسایی قلبی، سکته‌های قلبی و مغزی و افزایش طول عمر اهمیت دارد. پاسخ به این پرسش که نان روزانه مردم تا چه اندازه در این معادله نقش دارد، نه در صف نانوایی و نه پشت تنور، بلکه در آزمایشگاه‌ها، بازرسی‌های مستمر و بررسی دقیق کیفیت گندم و آرد روشن خواهد شد.