فناوری اطلاعات سلامت | واکاوی جامع موانع ساختاری و مزایای استقرار پرونده الکترونیک سلامت در ایران

پژوهشگران مدیریت و اقتصاد سلامت دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد و دانشگاه علوم پزشکی ایران نتایج یک مطالعه تحلیلی جامع درباره جایگاه، موانع و مزایای پیاده‌سازی سامانه پرونده الکترونیک سلامت (EHR) در نظام درمانی کشور را در فصلنامه راهبردهای مدیریت در نظام سلامت به چاپ رساندند. این پژوهش بر ضرورت گذار کامل از پرونده‌های کاغذی سنتی به سمت سامانه‌های دیجیتال یکپارچه سلامت تأکید کرده است. یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد که استقرار پرونده الکترونیک سلامت نقش تعیین‌کننده‌ای در ارتقای ایمنی بیماران ایفا می‌کند. ثبت داده‌های بالینی، تاریخچه دارویی و نتایج آزمایشگاهی در بستری دیجیتال به کادر درمان امکان می‌دهد تا در کمترین زمان ممکن به سوابق بیمار دسترسی یافته و از تجویزهای تداخلی، خطاهای دوزاژ و تکرار غیرضروری آزمایش‌ها و تصویربرداری‌های پرهزینه جلوگیری نمایند. این امر منجر به بهینه‌سازی منابع مالی سلامت و ارتقای چشمگیر کیفیت مراقبت‌های بالینی می‌شود. با این وجود، محققان با روش تحلیل اسناد و سیاست‌های بالادستی به شناسایی موانع کلیدی در مسیر استقرار کامل EHR در ایران پرداختند. این چالش‌ها در سه حوزه دسته‌بندی شده‌اند: موانع ساختاری (نظیر نبود معماری نرم‌افزاری استاندارد و زیرساخت‌های پایدار شبکه)، موانع فرآیندی (عدم اتصال هماهنگ میان سامانه‌های بیمارستانی HIS با بیمه‌ها و کلینیک‌های سرپایی) و چالش‌های قانونی و اخلاقی (کمبود آیین‌نامه‌های مدون برای صیانت از محرمانگی داده‌ها و حریم خصوصی بیماران). نویسندگان این مطالعه تصریح کرده‌اند که پیاده‌سازی پرونده الکترونیک سلامت بیش از آنکه یک پروژه فنی و انفورماتیک باشد، یک تحول عمیق در فرهنگ سازمانی درمان کشور است. موفقیت این طرح ملی نیازمند آموزش گسترده پزشکان و کادر پرستاری، ایجاد سازوکارهای تشویقی و همکاری منسجم میان وزارت بهداشت، سازمان نظام پزشکی و شورای عالی بیمه برای یکپارچه‌سازی پلتفرم‌های تبادل اطلاعات سلامت است.