نخستین موفقیت هدف ایمونوتراپی OX40 در سرطان سر و گردن

شرکت بیوتکنولوژی اینهیبریکس (Inhibrx) نتایج بالینی اولیه و امیدوارکننده‌ای از کارآزمایی فاز ۱/۲ داروی آزمایشی اختصاصی خود موسوم به INBRX-106 در بیماران مبتلا به کارسینوم سلول سنگفرشی سر و گردن (HNSCC) منتشر کرد. این دستاورد به عنوان نخستین موفقیت بالینی ملموس برای گیرنده ایمنی OX40 (CD134) در انکولوژی تلقی می‌شود؛ هدفی بسیار جذاب در ایمونوتراپی که بیش از یک دهه در کانون پژوهش‌های شرکت‌های داروسازی بزرگ قرار داشت، اما به دلیل چالش‌های بیولوژیکی پیچیده و عدم کارایی آنتی‌بادی‌های متداول دووالانت، دستیابی به پاسخ‌های ضدتوموری معنی‌دار با آن همواره با شکست مواجه می‌شد. گیرنده OX40 یکی از مولکول‌های هم‌تحریکی کلیدی بر روی سطح لنفوسیت‌های T فعال‌شده است که تحریک آن موجب افزایش بقا، تکثیر و فعالیت سیتوتوکسیک سلول‌های ایمنی ضد تومور و مهار سلول‌های T تنظیم‌کننده مهارکننده ایمنی (Treg) می‌گردد. بر خلاف آنتی‌بادی‌های متعارف IgG، داروی INBRX-106 با بهره‌گیری از یک ساختار مهندسی‌شده هگزاولانت (شش‌ظرفیتی بر پایه قطعات تک‌دامنه‌ای sdAb) طراحی شده است تا بتواند بدون نیاز به اتصالات متقاطع وابسته به گیرنده‌های Fcγ، خوشه‌بندی کامل گیرنده‌های OX40 را تحریک کرده و سیگنالینگ قدرتمند درون‌سلولی ایجاد نماید. بر اساس داده‌های ارائه‌شده، بیشترین نرخ پاسخ درمانی و پسرفت تومور در میان زیرگروهی از بیماران با تومورهای مرتبط با ویروس پاپیلومای انسانی (HPV-positive) ثبت شده است. اگرچه این تمرکز اثربخشی بر تومورهای HPV مثبت ممکن است اندازه بازار و دامنه تجویز نهایی دارو را تا حدی محدود کند، اما از سوی دیگر امکان شناسایی دقیق بیماران پاسخ‌دهنده را از طریق بیومارکرهای مشخص فراهم می‌سازد. به علاوه، پروفایل ایمنی دارو بدون بروز سمیت‌های شدید گزارش شده است. اینهیبریکس با پشتوانه این نتایج مثبت قصد دارد طراحی مطالعات توسعه‌ای بزرگتر و بررسی ترکیبی INBRX-106 با مهارکننده‌های بازرسی ایمنی ضد PD-1 را تسریع کند تا گامی بلند در مسیر تأیید بالینی این کلاس دارویی بردارد. در همین زمینه بخوانید: داروی ابماسیکلیب؛ جزئیات و بررسی بالینی.